آمادگی برای ازدواج

خودشناسی و ازدواج

خودشناسی و ازدواج
به قلم مشاور

قانون ازدواج موفق را که فراموش نکرده اید:

اقدام به موقع + انتخاب مناسب + ارتباط صحيح =» ازدواج موفق

در سایر نوشته های ملاك های اقدام به موقع، یعنی سلامتي و بلوغ لازم برای ازدواج آشنا شديد. همچنين دريافتيد كه انتخاب مناسب، انتخابي است كه عقلاني- عاطفي باشد. از شرایط عقلاني بودن، وجود تناسب در ملاك‌هاي اساسی بين طرفين را توضیح دادیم و اینک به شرط بعدی عقلانیت در انتخاب، یعنی کسب شناخت مناسب از طرف مقابل می پردازیم.
اين جا يك سؤال مهم پيش مي‌آيد: چگونه طرف مقابل را بشناسيم و مطمئن شويم با ما تناسب دارد؟
شناخت مهم‌ترين ابزاري است كه به انتخاب مناسب كمك مي‌كند. براي آن كه دريابيم طرف مقابل تناسب لازم را با ما دارد بايد او را از ابعاد مختلف بررسي كنيم. اما قبل از آن لازم است ارزيابي صحيح از خود و محيط خود داشته باشيم. تا خود را خوب نشناسيم و ندانيم كه هستيم و چه مي‌خواهيم نمي‌توانیم براي ازدواج فرد مناسبی را انتخاب کنیم.
بد نيست به جای آن كه به دنبال يك شخصيت كامل و ايده‌آل بگرديم و يا به طور نا خود آگاه جذب فردي با يك يا چند ويژگي خاص شويم -كه اين يك يا چند ويژگي در بعضي موارد ممكن است حتي متضاد با ويژگي‌هاي ما باشد- با مروري بر خصوصيات شخصي و محيطي خود شناختي واقعي‌تر از خود،‌ خانواده و محيط‌مان پيدا كنيم. اين شناخت اگر چه نسبي است اما تا حدودي جايگاه واقعي ما را براي‌ خودمان مشخص مي‌كند. آن وقت ديگر نه آن قدر خود را دست كم مي‌گيريم كه تن به هر ازدواج ناخواسته و نامناسبی بدهيم و نه آن قدر متوقع و مغرور خواهيم بود كه بر آرمان‌ها و ايده‌آل‌هايمان پافشاري كنيم.
شناخت خود (خودشناسی)
همة ما توصيفي از خود داريم كه در اكثر موارد كامل نيست. خودشناسی لازم برای ازدواج شامل دو نوع خودشناسی عمومی و خودشناسی اختصاصی ازدواج است. منظور ازخود شناسی عمومی اين است كه ابعاد و جنبه‌هاي مختلف خود را بشناسيم. اين جنبه‌ها عبارتند از:

  • ويژگي‌هاي جسمی و ظاهري مثل قد، وزن، رنگ پوست، زیبایی، تناسب اندام، قدرت و سلامت جسمی، ضعف ها و بیماری های جسمی، استعداد های حسی و حرکتی و…
  • ويژگي‌هاي شخصيتي مثل درون گرايي و برون گرايي، انعطاف‌پذيري، استقلال، قدرت تفکر منطقی، مسئولیت پذیری، تحمل ناکامی و محدودیت، گرمی و سردی عاطفی، سطح فعالیت و انرژی، سطح نشاط و شادکامی، پرحرفی و کم حرفی، ویژگی های اخلاقی مثبت و منفی، گرایش به مذهب و معنویات، خلق و خو و مهم تر از همه اینها، حساسیت های شخصی (یعنی آن چیزهایی که باعث ناراحتی و عصبانیت ما می شوند و از حوزه تحمل ما خارج هستند).
  • سبک زندگی و یا عادت‌هاي رفتاري مانند رعايت نظم و ترتيب، بهداشت فردي و محيط زندگي، زمان و ميزان خواب و بيداري؛ میزان و نوع روابط اجتماعی، پایبندی به مذهب و آموزه های دینی، نحوه پول خرج کردن، تفریح، ورزش، مطالعه و…..
  • شرايط و مختصات خانواده‌اي كه در آن رشد كرده‌ايم، محيط و جامعه و فرهنگ حاكم بر آن و آداب و رسوم و سنت‌هاي مربوط به آن، نوع روابط اعضای خانواده با همدیگر، سبک زندگی حاکم بر خانواده، نحوه توزیع قدرت در خانواده، جایگاه خود ما در خانواده، میزان دلبستگی و یا وابستگیمان به خانواده و….
  • آرزو ها، عقاید، ارزش‌ها و اهداف كوچك و بزرگ‌مان و نيز برنامه‌ريزي هايي كه براي رسيدن به اهدافمان داريم.
  • موقعیت اجتماعی خودمان از نظر گروه دوستان و نوع ارتباط با آنها، تحصیلات، ویژگی های شغلی، وضعیت موجود و ممکن اقتصادی و…

اينها همة آن چيزهايي است كه با ما پيوند خورده و از ما انساني منحصر به فرد ساخته است. البته براي ارزيابي بهتر لازم است:

  • نظر دوستان، آشنايان، اعضای خانواده و کسانی که از نزدیک ما را می شناسند را در مورد خود جويا شويم.
  • رفتار خود را با ديگران مقایسه کنیم. این کار ما را متوجه تفاوت‌ها و شباهت‌هاي ‌ما با دیگران مي‌كند و به اين ترتيب، ديد وسيع‌تر و واقعي‌تري از خود پيدا مي‌كنيم.
  • در توصیف خودمان نباید عجله کنیم، باید ویژگی هایمان را یادداشت کنیم و نباید به کلی گویی بسنده کنیم. توصیف ما از خودمان باید آينه وار باشد يعني به گونه ای که اگر یادداشت هایمان در این مورد در اختیار کسی که هرگز مارا ندیده است قرار گیرد و او پس از مطالعۀ آنها با ما به سفری یک ماهه بیاید، در پایان سفر ادعا کند که از قبل 80% با ویژگی های ما آشنا بوده است.

 

سوالات خوشناسی عمومی

  • من چه کسی هستم؟
  • ویژگی های ظاهری؛ قد، وزن، تناسب، رنگ مو، چشم و… کدامند؟ وضع جذابیت و سلامت من چگونه است؟
  • تا چه حد از وضع ظاهری ام راضی ام؟ کدام خصوصیات را نمی پسندم؟
  • از لحاظ شخصیتی چگونه شخصیتی هستم؟ از چه ویژگی های بارز و برجسته ای برخوردارم؟ خصوصیات منفی ام کدام است؟
  • از لحاظ وضعیت اعتقادی و اخلاقی چگونه فردی هستم ؟
  • به لحاظ عاطفی و هیجانی چگونه خود را ارزیابی می کنم؟
  • روابط اجتماعی ام چگونه است؟
  • ویژگی های خویشاوندان و دوستانم و نوع ارتباط من با آنان چگونه است؟
  • به لحاظ ذهنی ، فکری و منطقی چگونه ام ؟
  • چگونه می خواهم باشم؟چگونه می توانم باشم؟

با اين خود آگاهي مي‌توانيم به سراغ خودشناسی اختصاصی لازم برای ازدواج برویم، یعنی انتظارات خود از زندگي مشترك و طرف مقابل را به وضوح و روشنی مشخص کنیم. بدین صورت که:

  • از همسرمان چه انتظاراتی در ابعاد جسمی، فکری، عاطفی، اجتماعی، اقتصادی، جنسی، اخلاقی، معنوی و مذهبی داریم؟
  • از خانواده همسرمان چه انتظاراتی در ابعاد فکری، عاطفی، اجتماعی، اقتصادی، اخلاقی، مذهبی و معنوی داریم؟
  • از خانواده خودمان پس از ازدواج چه انتظارات و توقعاتی در ابعاد گوناگون داریم؟
  • خودمان چه چیزهایی برای همسرمان داریم و می خواهیم پس از ازدواج چگونه با همسرمان، خانواده او و خانواده خودمان رفتار کنیم؟
  • درباره مهریه، جهیزیه، و مراسم ازدواج چه نظری داریم؟
  • درباره شغل همسرمان و محل سکونت مشترکمان چه نظری داریم؟
  • چه شيوه هايي برای حل اختلافات پس از ازدواجمان در نظر داریم؟
  • دوست داریم با ازدواج چه تغییراتی در خودمان ایجاد کنیم؟

تبصره: پس از مشخص کردن و یادداشت کردن لیست انتظارات خود از ازدواج، بهتر است آنها را با یک مشاور ازدواج درمیان بگذاریم تا توقعات و انتظارات نادرست احتمالی را اصلاح کنیم.

سوالات خودشناسی اختصاصی

  • چرا می خواهم ازدواج کنم؟
  • با ازدواج می خواهم چه چیز هایی به دست آورم و چه چیزهایی به همسرم بدهم؟
  • من چه انتظاراتی از زندگی مشترک دارم؟
  • از همسرم در زمینه های جسمی، فکری، عاطفی، اجتماعی، اقتصادی، اخلاقی و معنوی چه انتظاراتی دارم؟
  • از خانواده همسرم چه انتظاراتی دارم؟
  • از خانواده خودم چه انتظاراتی دارم؟
  • می خواهم رابطه خودم، همسرم، و خانواده او با خانواده من چگونه باشد؟

 

درباره ی نویسنده

مشاور

یک دیدگاه

دیدگاهی بنویسید